1015
LIBER XV. 843
Puluis pyrius absque strepitu sphaerulam
eijciens e machinis.
Ergo quod ardet tenuissimum, & siccissimum
esse necesse est, vt palea aqua ardens, pyrius pul¬
uis. Sed in hoc aliquid est terreum propter hoc
haliintrum, ideoque strepitum edit. Conati sunt
ob id quidam detracto halinitro puluerem com¬
ponere, qui sine strepitu sphaerulam emitteret.
Quòd si lentè, & sine magna vi, fieri potest. Atque
hunc Brassauolus refert Ferrariae ducem inue¬
nisse, sed qui sine impetu, ac ad XII. fermè pas¬
sus tantum extenderet ictum: Cum magna au¬
tem vi (vt dixi) est impossibile. Detracto enim
halinitro, adhuc adeo elaborari poterit puluis
pyrius vt sphaerulam emittat, & sine strepitu.
Sed in vniuersum, quantum è strepitu, tantùm ex
impetu detraxeris.
Alud ad idem.
Quòd pyrius puluis strepitum edat, causa est
eius crassitiei adscribenda: Nam quo grana maio¬
ra & duriora fuerint, tantò maior edit puluis soni¬
tum. Vt ergo puluis pyrius sine strepitu globum
extrudat, puluis ipse conteretur subtilissimè.
Felix Platerus D.
Puluis pyrius in bellicis instrumentis mi¬
ra operans.
Si quis in vulgarem puluerem duodecimam ar¬
genti viui partem, marchasitę tantundem, & colopho¬
niae, & rectè pertunderit, & per miscuerit: hoc pul¬
uere si bellica repleuerit instrumenta, vbi ignem