816
DE
SECRETIS
Secundum
suppositum
est,
quod
ex
experimento
assumpsit:
est
quòd
polus
borealis
australem
alte¬
rius
trahit,
&
australis
borealem,
si
duo
lapides
or¬
biculares
fuerint:
quod
ex
primo
quasi
supposito
pendet:
nam
si
Borealis
Boream
respicit
ex
aduer¬
so,
igitur
australis
alterius
collocabitur,
quoniam
in
oppositis
sunt
partibus,
vt
in
figura
videbis:
quòd
si
polus
Borealis
Boreali,
aut
Australis
Au¬
strali
applicetur,
qui
plus
potest
abigit
debiliorem
à
se,
&
cogit,
vt
reuertatur,
vbi
rota
leuiter
moueri
possit.
Tertium
suppositum
est,
quod
agens
plus
agit,
quàm
resistat:
hoc
dicit
etiam
experimento
se¬
comperisse.
His
constitutis,
accepit
formam
orbicu¬
larem
ex
argento
tenuissimam,
veluti
capsulę
spe¬
culi
rotundi,
&
diuisit
eam
in
circuitu,
&
cuilibet
diuisioni
applicauit
acum
ferream,
&
posuit
distan¬
tiam
vnius
ab
altera
ciceris
magnitudinem,
deinde
in
medio
fixit
lapidem
Herculeum,
siue
magnetem
per¬
fectissimum
figura
ouali,
ita
vt
in
summitatibus
figurae
oualis
poli
adessent,
&
posuit
rotam
super
axem,
&
in
eius
centro
stylum
argenteum,
tan¬
quam
rotae
diametrum:
axis
autem
&
stylus
im¬
mobiles
sunt,
rota
verò
mobilis.
Quod
autem
per¬
petuò
moueri
debeat,
sic
probat.
Cùm
enim
ex¬
trema
lapidis,
ad
se
trahant
partes
proximiores,
&
secundum
situm,
&
vna
dirigat
ferrum
ad
Bo¬
ream,
&
alia
ad
Austrum,
fiet
vt
O
descendat
in
P,
&
P
descendat
in
Q,
&
similiter
A
in
B,
&
B
in
C:
fertur
enim
sic
pars
Orientis
ad
Boream,
&
Occi¬
dentis
ad
Austrum:
quare
se
iunabunt,
&
motus
erit
vnus,
ex
primo
supposito.
Et
quia
per
tertium
suppositum,
pars
vnaquaeque
magis
trahit
quàm
resistat,
partes
F
&
T,
G
&
V
minus
resistunt,
quam
tra¬