1015
816 DE SECRETIS
Tubarum sonus perpetuus.
Referunt in Obdora regione, vltra Obium
flumen, instrumenta esse, quae in modum tuba¬
rum sponte pulsant. Et quamuis tota illa historia
de Obio flumine, & aurea statua falsa sit, nihilo¬
minus res ipsa non solum possibilis, sed etiam
factu sacilis: quemadmodum in Belgica Galliaque
per rotas molae agitantur: ita tympana pullari,
inflari tubae, & non solum incondita vuce reso¬
nare, sed etiam concentu miro possunt, atque id
perpetuò, velut organis per folles inflaris. Non
est, vt describam modum, quando dictu, & intel¬
lectu facilis sit, factu verò non adeò: nam follium
loco, ac digitorum, sollium multitudo sola satis¬
faciet, fistulae verò ad modulum compositae erunt,
elenationes autem alternatim. In Gallia etiam in
plano fieri possent, ob ventorum assiduitatem: in
stalia non: nisi in montium verticibus, aut inter
rupes. Sed tubae parua arte indigent, cum aer col¬
lectus lato canali cogitur per tenuem fistulam in
canales aeneos vi ingredi: poteruntque etiam sic
cum concentu, sed aequali esse. Cardanus.
Nolarum harmoniae.
Reuocauit iam supra dicta narratio memoriam
eius quod Bruxellis in Belgica vidi. Nolae pluri¬
mae in circuitu positę super turri, vt fieri solet vo¬
cùm musicarum sonis proportionem obtinet: adeunt
gnari artis, & tangentes singulas pro notis discri¬
ptis cantilenam pulsant, admiratione potius di¬
gnam, quàm iucundam auditu: nam nolae non
retinent vocem, sed cum ictu statim definit. Idem
Louanij Antuerpiaeque fit. Transferri etiam potest
ad vrceos, aliaque vasa. Idem
DE